Bonenkruid
Bonenkruid is een wat wilde struikachtige vast plant in de Lipbloemenfamilie. Het bloeit uitbundig met witte en lila bloemetjes. De vaste plant heet eigenlijk Bergbonenkruid en anders Eenjarig Bonenkruid. De smaak en werking is aan elkaar gelijk en wordt gezamenlijk gewoon geduid als Bonenkruid. De struik groeit gedurende 5 jaar. Het enige waar je het verschil in ziet zijn de bloemen. Alleen de eenjarige Bonenkruid heeft lila bloemen en de ander witte. In de nazomer veranderd het groene blad in paars. Het is een broertje van de Tijm, maar heeft een breder palet aan aroma’s van appel, lavendel en munt. Er zijn 40 verschillende variaties van Bonenkruid.
Naam: Satureja Hortensis
Ook wel lokaal bekend als Peperkruid, Scharenkruid, Tuinkeul, Saturije, Lochtekol, Keule, Koele of Kunne. Zie voor de herkomst van de naam het kopje ‘Volklore’.
In de tuin: Het draagt niet alleen de naam Bonenkruid omdat het lekker bij de bonen is, maar ook omdat het de groei van bonen stimuleert en beschermt tegen ziektes in de planten. Gebruik hiervoor het Eenjarige Bonenkruid, omdat je moeilijk bonen kunt planten of zaaien tussen struiken.
Folklore: Wie een beetje de Griekse mythologie kent zal het woordje satur herkennen. De volgelingen van Bacchus, de satyren of faunen droegen kransen van bonenkruid op hun hoofd. De bosachtige boswezens waren bekend om hun lustige houding. De feesten ontaarde dan ook regelmatig in orgies. Onder het lopen aten Bacchus volgelingen ze regelmatig van de blaadjes om te zorgen dat hun potentie hoog bleef. Dit blijkt niet zo maar uit de lucht gegrepen, maar daadwerkelijk sterk potentie verhogend en stimuleert erecties. Om deze reden verbood de kerk het kweken van Bonenkruid.
Consumptie: Zoals de naam al doet vermoeden smaken de blaadjes erg lekker bij bonnen. Je kunt de takjes met blaadjes in ieder gerecht meekoken. Probeer het eens bij koolsoorten en je zult merken dat de onaangename geur tijdens het koken verdwijnt. De Belgen weten dat het ook erg lekker in je bier is. De Grieken plaatste Bonenkruid in de buurt van bijenkasten en korven, omdat de honing hierdoor veel rijker en zoeter van smaak werd.
Geneeskrachtige werking: Wie al een aantal pagina’s op onze kruidenblog heeft gelezen, zal het niet meer verbazen dat het goed is voor je spijsvertering, maag en darm, maar in dit geval ook voor de gal en galsapproductie. Dit komt door de bittersstoffen die je in de plant aantreft. Deze vind je ook terug bij bijvoorbeeld Alsem en Kervel. De stof die ook bepalend is voor kruidenbitters en kruidenlikeur. Vroeger werd dit dan ook gebruikt om Theriak te maken, een universeel gezondheidsdrankje. De bitterstoffen zorgen voor een sterke doorbloeding van de darmen en maag, waardoor je meer maagzuur en darmsappen aanmaakt.
Al van ouds is bekend dat Bonenkruid vocht afdrijft bij ontstekingen en diarree. Als ook een natuurlijk middel bij griep (influenza) en verkoudheid. Ook werd het gebruikt bij darmkrampen en menstruatie pijn.
Bij de eerder genoemde kruiden zal je ook zien dat ze antibacteriële, schimmel dodende, ontstekingsremmende en immuunsysteem versterkende werking hebben. Dit wordt eveneens veroorzaakt door de bitterstoffen. Eveneens is bekend dat dit opwekkende werking heeft, waardoor het helpende kan zijn bij concentratie en depressieve klachten en voor sommige mensen angstremmende werking heeft. Tot slot helpt het bij veel darmklachten en -ziektes, als prikkelbaardarmsyndroom (PMS), indigestie en dyspepsie.
Het is bewezen dat het goed is voor je cholesterol. De fytosterolen en terpenen in Bonenkruid zorgen ervoor dat je LDL cholesterol flink omlaag kan worden gebracht. Om deze reden dan ook verstandig om te gebruiken indien je last hebt van aderverkalking. Het verlaagd daarmee dus de kans op een hartaanval of een beroerte.
Niet alleen zorgen de bitterstoffen in Bonenkruid voor het verbeteren van je immuunsysteem, ook de terpenen in Bonenkruid dragen hieraan bij. Dit zou ook het proces van kanker remmen en daarom aanbevolen worden ter ondersteuning van de behandeling. Deze actieve stoffen hebben een antibioticumwerking, wat wordt ingezet voor infecties en wormen.
De reden dat het aan bonen en kool wordt toegevoegd is niet alleen voor de smaak en geur, maar ook omdat het zorgt dat je het beter kunt verteren en minder of geen last hebt van winderigheid.
Heb je last van hoesten, dan is het gebruik van thee of siroop van Bonenkruid aan te raden. Dit komt voornamelijk door de slijmstoffen in Bonenkruid net zo als bij Kaasjeskruid. Heb je een slechte huid? Probeer dan af en toe eens een stoombad met bonenkruid. Je talgproductie zal beter onder controle komen en oneffenheden in de huid afnemen.
Tot slot heeft de carvacrol in Bonenkruid een helend effect op astma, volgens het Vakblad Natuurlijke en Integrale Gezondheidszorg.
Werkzame stoffen:
- bitterstoffen
- tannines
- fytosterolen
- slijmstoffen
- terpenen
- fenolen carvacrol
- eugenol
- thymol
- mono-terpenenen alfahujeen
- alfa-pineen
- beta-pineen
- myrceen
- alfa-terpineen
- gamma-terpineen
- paracymeen
- sesqui-terpenen
Bewaren: Bonenkruid blijft lang goed op een glaasje water of in vershoudfolie in de koelkast. Je kunt het ook drogen door de takken op zijn kop op te hangen.
